Najnowsze badania wskazują na dość niezwykłe właściwości witaminy D
Najnowsze badania nad witaminą D rzucają nowe światło na mechanizmy starzenia. Wyniki, opublikowane w „The American Journal of Clinical Nutrition”, pokazują, że regularne przyjmowanie umiarkowanie wysokich dawek witaminy D może znacząco spowolnić skracanie się telomerów – struktur na końcach chromosomów, będących kluczowym wskaźnikiem starzenia.
Telomery chronią chromosomy przed utratą istotnych informacji genetycznych podczas podziałów komórkowych. Każdy podział powoduje ich skrócenie, aż do momentu, gdy komórka wchodzi w stan starzenia komórkowego (senescencji), nazywany potocznie stanem „komórek-zombie”. Komórki te nie tylko przestają się dzielić, ale mogą również powodować stany zapalne, przyspieszając proces starzenia.
Badanie VITAL, prowadzone przez naukowców z Uniwersytetu Harvarda na ponad 25 tysiącach osób, wykazało, że przyjmowanie 2000 IU witaminy D dziennie przez pięć lat może skutecznie spowolnić proces skracania telomerów. W efekcie osoby przyjmujące suplement postarzały się biologicznie o dwa lata, podczas gdy w grupie kontrolnej (placebo) – aż o pięć lat. Oznacza to, że witamina D zmniejszyła tempo skracania się telomerów o około połowę.
Według dr. Haidonga Zhu, głównego autora badania, wyniki te wskazują, że suplementacja witaminą D może być efektywną strategią spowalniania starzenia biologicznego, choć niezbędne są dalsze analizy.
Dla pełniejszego kontekstu warto dodać, że telomery u noworodków mają średnio około 9,5 tysiąca par zasad, a z wiekiem ulegają skróceniu do wartości krytycznej wynoszącej około 5 tysięcy par zasad, co jest uznawane za granicę zwiększonego ryzyka poważnych problemów zdrowotnych.
Interesującym zjawiskiem, które zaobserwowano w innych badaniach, jest możliwość wydłużenia telomerów dzięki aktywności enzymów zwanych telomerazami, szczególnie aktywnych w komórkach często dzielących się, takich jak leukocyty czy komórki naskórka. Regularna aktywność fizyczna, zwłaszcza aerobowa i interwałowa, może stymulować aktywność telomeraz, przyczyniając się do ochrony i nawet wydłużenia telomerów.
Dieta bogata w błonnik, zróżnicowana i wzorowana na diecie śródziemnomorskiej również pozytywnie wpływa na długość telomerów, podczas gdy palenie tytoniu i narażenie na zanieczyszczenia środowiskowe przyspiesza ich skracanie.
Zalecenie wynikające z tych odkryć jest proste – oprócz suplementacji witaminą D warto zadbać o zdrowy styl życia, obejmujący aktywność fizyczną i odpowiednią dietę. Choć witamina D ma silny efekt ochronny, połączenie różnych strategii przynosi najlepsze rezultaty w spowalnianiu starzenia.
Ostatecznie, mimo że długość ludzkiego życia wydaje się mieć biologicznie uwarunkowaną granicę, odpowiedni styl życia może znacznie poprawić jego jakość oraz wydłużyć zdrowe życie o wiele lat.
Źródło: ajcn.nutrition.org
