Polscy matematycy z prestiżową nagrodą w Pekinie
Znakomite osiągnięcia polskich matematyków zyskały międzynarodowe uznanie. Profesor Piotr W. Nowak z Instytutu Matematycznego PAN, dr Marek Kaluba z niemieckiego Karlsruher Institut für Technologie oraz profesor Dawid Kielak z brytyjskiego Oksfordu otrzymali prestiżową nagrodę Frontiers of Science Award. Uroczystość wręczenia nagród odbyła się podczas kongresu International Congress of Basic Science w Pekinie.
Ceniony zespół naukowców został doceniony za swoją pracę „On property (T) for Aut(Fn) and SLn(Z)” w kategorii Topologia Algebraiczna i Geometryczna. Badania opublikowane w 2021 roku w Annals of Mathematics stanowią rozwiązanie jednego z najważniejszych problemów geometrycznej teorii grup.
International Congress of Basic Science to nowo zorganizowana konferencja poświęcona głównym dyscyplinom naukowym, takim jak matematyka, fizyka oraz informatyka teoretyczna. Na liście laureatów znalazło się wielu wybitnych matematyków z najbardziej prestiżowych ośrodków naukowych na świecie, w tym dziewięciu medalistów Fieldsa, jednej z najbardziej cenionych nagród w dziedzinie matematyki.
Wybrane badania dotyczyły tzw. własności T, która jest kluczowym pojęciem w teorii grup. „Rozwiązaliśmy pewien od dawna otwarty problem, pokazując, że pewna nieskończona rodzina obiektów algebraicznych – grup – ma własność T, a więc, że jest bardzo niekompatybilna z geometrią Euklidesa” – wyjaśnia prof. Nowak. Dr Kaluba dodał: „Dzięki naszym badaniom zrozumieliśmy pewne geometryczne aspekty grup kodujących symetrie wszystkich symetrii”.
Grupy o własności T są obiektami o bardzo egzotycznych własnościach geometrycznych. W przeciwieństwie do tradycyjnych grup symetrii w geometrii euklidesowej, nie można ich zrealizować jako symetrii w tej geometrii. Odkrycie własności T ma istotne znaczenie praktyczne, w szczególności dla konstrukcji ekspanderów, czyli grafów z dużą ilością połączeń, wykorzystywanych w algorytmach streamingujących.
Odkrycie ma również istotne implikacje dla dziedziny informatyki. „Nasz wynik wyjaśnia działanie pewnego algorytmu. To algorytm Product Replacement używany, kiedy chce się losować elementy spośród ogromnych zbiorów np. liczących więcej elementów niż liczba cząsteczek we Wszechświecie. Ten algorytm istnieje od lat 90. i działa dużo lepiej, niż można się było spodziewać. Nasz artykuł tłumaczy, dlaczego on tak dobrze działa” – mówił prof. Kielak.
To najnowsze osiągnięcie polskich naukowców to dowód na wybitny wkład Polski w globalne badania matematyczne i podkreśla znaczenie dalszych inwestycji w nauki podstawowe.
