Nawłoć – bardzo „inteligentna i komunikatywna” roślina
Niektóre rośliny przejawiają zachowania, które mogą być uznane za inteligentne. Badania amerykańskich naukowców wykazały, że nawłoć potrafi ostrzegać inne rośliny swojego gatunku przed atakiem roślinożerców. Informacje te wpływają na dalsze zachowanie roślin.
Wielu ludzi sądzi, że inteligencja jest związana z centralnym układem nerwowym, który przekazuje sygnały elektryczne służące do przetwarzania informacji. Rośliny nie mają komórek nerwowych, co skłania badaczy do refleksji, czy można mówić o ich inteligencji. Według badań opublikowanych w „Plant Signaling and Behavior”, niektóre rośliny prezentują zachowania świadczące o pewnej formie inteligencji.
Pamięć i współpraca
Naukowcy z Uniwersytetu Cornella badali reakcje nawłoci wysokiej (Solidago altissima) na ataki larw stonkowatych. Odkryli, że zaatakowane rośliny emitują mieszankę lotnych związków organicznych, które sygnalizują owadom o uszkodzeniu i małej wartości odżywczej rośliny. Te substancje są również wykrywane przez inne nawłocie, które zaczynają się przygotowywać do obrony przed szkodnikami.
Co ciekawe, chemiczne sygnały to tylko jedna z metod komunikacji między roślinami. Wcześniejsze badania wykazały, że nawłoć wysoka może wykrywać odbicie światła dalekiej czerwieni od liści sąsiednich roślin. Kiedy sąsiedzi są obecni, a nawłoć jest atakowana przez chrząszcze, rośliny te przyspieszają wzrost i produkują związki obronne. W przypadku braku sąsiadów, nawłoć nie reaguje zwiększonym wzrostem.
- Istnieje ponad 70 definicji inteligencji i brak jednoznacznego porozumienia co do jej znaczenia nawet w jednym konkretnym kontekście – powiedział Andre Kessler z Uniwersytetu Cornella, główny autor badania. – Zdefiniowaliśmy inteligencję jako „zdolność do rozwiązywania problemów na podstawie informacji z otoczenia w celu osiągnięcia określonego rezultatu”.
Kessler wyjaśnił, że według tej definicji nawłoć może być uznana za w pewnym stopniu inteligentną. Rośliny te zmieniają swoje zachowanie w odpowiedzi na sygnały ze środowiska, przewidując nadchodzące zagrożenia.
Jak rośliny przekazują sygnały informacyjne bez układu nerwowego? Naukowcy podejrzewają, że kluczową rolę odgrywa sygnalizacja chemiczna. Dotychczasowe badania pokazały, że każda komórka roślinna ma szerokie spektrum percepcji światła i umiejętność wykrywania lotnych związków z innych roślin.
- Każda komórka może precyzyjnie odbierać otoczenie — powiedział Kessler. Dodał, że chociaż komórki są wyspecjalizowane, współpracują za pomocą sygnalizacji chemicznej, aby wspólnie reagować na zagrożenia.
